Gottfried Benn

“soviel Lügen geliebt, soviel Worten geglaubt, die nur aus der Wölbung der Lippen kamen, und dein eigenes Herz so wandelbar, bodenlos und augenblicklich”

Pasen viel laat dat jaar: aan de Elbe bloeiden al seringen. Het was het jaar waarin een Hawaiiaanse honingzuiger uitstierf. Turgenjev bezocht Baden-Baden, de Mont Blanc werd bedwongen, de Duitse Fietsbond telde 1500 leden, maar 1886 is vooral het jaar waarin Gottfried Benn geboren werd. Hij groeide op als zoon van een dominee, in een huis waar nooit Chopin werd gespeeld en geen Gainsboroughs aan de wand hingen. Zijn vader was aan het begin van de twintigste eeuw één keer in het theater geweest; er werd Wildebruchs Haubenlerche opgevoerd. Daarop teerde het gezin. Gottfried studeerde medicijnen en kwam te werken in een mortuarium, waar geregeld goedkope hoertjes en verzopen alcoholisten werden binnengebracht. Dit verschafte hem de inspiratie voor zijn eerste dichtbundel, Morgue und andere Gedichte (1912). Met lede ogen moest hij aanzien hoe zijn zieke moeder aan het eind van haar leven door vreselijke pijnen werd gekweld, die door haar gelovige man niet verzacht mochten worden. Hij vestigde zich in Berlijn als arts en specialiseerde zich in huid- en geslachtsziekten. Tussen de bedrijven door krabbelde hij op receptenbriefjes de mooiste gedichten uit de Duitse literatuur. Veel geld verdiende hij niet. In ledige uren dacht hij weemoedig  terug aan de tijd dat 1 mark en 30 cent een kapitaal leken. Hij leidde met opzet een dubbelleven als arts en dichter. Met de hemel, de liefde en het graf wilde hij zich niet bezighouden; het moderne gedicht was gespeend van geloof en hoop. De vraag ‘waarom?’ deed hij af als een kindervraag. Wat wel van belang was: de zinsbouw. Het tragische verloop van de twintigste eeuw is aan zijn werk af te lezen. Het Parthenon vertoonde scheuren en het ik werd achtervolgd door uitdrukkingscrises en aanvallen van erotiek. Aan het eind van zijn leven las hij regelmatig gedichten voor. Er bestaan vele opnamen waarop zijn opvallend hoge stem te horen is. Vrouwen wist hij, ondanks zijn corpulentie, geregeld te verleiden. Hij werd gekweld door depressies, maar gaf zich niet over aan sentimentaliteit. Hij stierf in de zomer, toen alles licht was en de aarde losjes voor de spaden.

Advertisements
Dit bericht werd geplaatst in Varia et curiosa en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s