Robinson Crusoe

Alexander Selkirk (1676-1723),  zoon van een schoenmaker uit Schotland, zou de Europese literatuur blijvend beïnvloeden. Hij was een van de opvarenden van de Cincqe ports, een boucaniersschip dat in 1703 vertrok richting de Zuidzee. Het vaartuig bleek echter al snel door paalwormen te zijn aangetast, en Selkirk wilde niet verder reizen op dit gedoemde schip. Hij bleef in 1704 achter op het onbewoonde eiland Juan Fernandez. Hier wist hij wonderwel ruim vier jaar te overleven, totdat hij in 1709 door Woodes Rogers werd opgepikt. Bij terugkomst maakten zijn lotgevallen diepe indruk en inspireerden Daniel Defoe tot het schrijven van The Life and Strange Surprising Adventures of Robinson Crusoe of York (1719). Dit is zonder twijfel een van de succesvolste romans van de Europese literatuur waarvan een eindeloze reeks herdrukken, vertalingen en bewerkingen verscheen. – Er bleken zelfs ‘pre-robinsonades’ te bestaan: robinsonades die verschenen waren vóór Robinson Crusoe. In de negentiende eeuw werd het verhaal regelmatig voor kinderen bewerkt. Deze bewerkingen verschillen van bescheiden boekjes tot centsprenten.

Rond 1800 verscheen bij de erven H. Rynders een centsprent waarop de lotgevallen van een jonge Robinson te zien zijn (zie afbeelding; een exemplaar van de KB). Het verhaal heeft een sterk educatieve inslag: de jeugdige William Robinson wil niet deugen en wordt meegegeven aan een Amerikaanse kapitein. Ook op het schip weet hij zich niet te gedragen en hij wordt met een hond en enkele goederen op een onbewoond eiland achtergelaten. Na noodgedwongen enige tijd op het eiland te hebben doorgebracht, keert hij uiteindelijk als een keurig jongetje weer terug naar zijn ouders. De plaatjes van de centsprent zijn, zoals meestal, gedrukt van houtblokken. Enkele jaren geleden kwam ik in het bezit van een van de originele houtblokken van deze prent. Hierop zien we Robinson samen met zijn hond voor zijn hut zitten, terwijl achter hem een schip vergaat. Dit is reden voor grote blijdschap: er spoelen twee andere schipbreukelingen aan, een vrouw en een kind, die hem van zijn eenzaamheid verlossen. Enkele plaatjes later weet hij zijn ouderlijk huis weer ongedeerd te bereiken.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Book History, Voyages of Discovery en getagged met , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s